طول مطالعه: 5 دقیقه

سرانجام طی چند دهۀ اخیر با پیشرفت روزافزون علوم و فنون و توسعۀ زبان انگلیسی، شاهد نفوذ بیسابقۀ واژههای انگلیسی در سایر زبانها هستیم. در این پژوهش، وامواژههای فرانسه را در زبان فارسی دستهبندی و تحلیل میکنیم و در پی آن هستیم که بدانیم این واژهها چرا، چگونه و توسط چه کسانی وارد زبان فارسی شدهاند. در اینجا مشاهده میشود که در فارسی، یک هجا از کلمۀ فرانسه کم شده است؛ علت آن میتواند بهسادگی تمایل فارسیزبانان برای کوتاه و ساده کردن کلمات باشد و چون حذف یک هجا از کلمۀ فرانسه، کلمه را از لحاظ دستوری دچار اشکال نمیکند، پس این تغییر بهراحتی پذیرفته شده است.

قرعه کشی خودرو بسیاری از این زبانآموزان فهرستی از یافتههای خود فراهم ساختهاند و بعضاً آنها را، مثلاً در اینترنت، منتشر کردهاند، اما تحقیقات علمی انجامگرفته در این زمینه به شرح زیر است: فرهنگ واژههای اروپایی در فارسی تألیف دکتر مهشید مشیری (1371)، فرهنگ واژههای دخیل اروپایی در فارسی (همراه با ریشۀ هر واژه) تألیف دکتر رضا زمردیان (1373) و فرهنگ واژههای اروپایی در زبان فارسیتألیف ناهید شهیدی (1376). کتاب دیگری نیز در زمینۀ واژههای فرانسوی در زبان فارسی وجود دارد با عنوان بومیسازی وامواژههای فرانسه در زبان فارسی بر اساس نظریۀ بهینگی که مؤلف آن محمد سلیمیراد (1391) است.

در فارسی بمباران: واژه فرانسۀ «بمباردمان» به معنی ریختن بمب در یک محل است که معمولاً هوایی و با هواپیما صورت میگیرد. به همین دلیل، در میان وامواژههای فرانسه کلماتی هستند که از معانی متعدد آنها، تنها یک یا دو مورد توسط «گروههای خاص»، بنا به نیازشان، قرض گرفته شدهاند و فارسیزبانان با بقیۀ معانی آن کلمۀ فرانسه بیگانهاند. به نظر میرسد که برای بسیاری از مردم، «بوتیک» در مقایسه با «فروشگاه» و «بازار»، مکانی شیکتر و گرانتر را تداعی میکند که خریدار آن، قدرت خرید بیشتری دارد، درحالیکه در زبان فرانسه هر مغازهای بوتیک است: مثلاً، نانوایی، قصابی و خواروبارفروشی همه در اصل بوتیک هستند.

آیفون 14 قیمت
در عصر حاضر، با رواج اینترنت و شبکههای اجتماعی که زبان خاص خود را دارند، نهتنها وامواژهها، بلکه واژههای فارسی نیز بهطور مداوم دستخوش تغییرات معنایی و کاربردی میشوند. این کلمات مرکب در فرانسه یا زبان دیگر معنایی ندارند و فقط در فارسی معنا و مفهوم مشخص یافتهاند. در دارالفنون نیز زبان فرانسه زبان اصلی و رایج بود و کتابهای علمی بسیاری از این زبان به فارسی ترجمه شد و دانشجویان بسیاری نیز از این مدرسه عازم فرانسه شدند.

در فارسی «کافه» یا «تریا»: واژۀ «کافهتریا» در اصل اسپانیایی و به معنی محل فروش قهوه است. معنی فرانسه: 1. مغازه، دکان؛ 2. محل کار؛ 3. جعبهای دارای سوراخ که ماهیگیران ماهیهای زنده را در آن میگذارند و در آب میاندازند. به این نوع چراغ «لامپ فلئورسنت» نیز گفته میشود که از ترکیب واژه فرانسۀ «لامپ» و واژۀ انگلیسی «» ساخته شده و معادل فرانسۀ آن “”است. دلیل دیگر برای این نامگذاری این است که ساس برای مکیدن خون، نیش خود را در بدن طعمه فرومیبرد؛ همان طور که برای آویختن کاغذ، پونز را در دیوار فرومیبریم.

خرید گیم تایم Wow
گاه این کلمه به معنی «رودربایستی» مطرح میشود؛ به طور کلی، «امپاس» شرایطی است که از آن گریزی نیست و ما را مجبور به انجام کاری میکند، هرچند که تمایلی به انجام آن نداشته باشیم. در این زبان محل کار صنعتگر «کارگاه» نام دارد. علت این بود که زبانهای ایرانی در پهنهای وسیع یعنی بین خلیج فارس و دریای مازندران، فلات پامیر و ناحیۀ شمال دریای سیاه، با قدیمیترین زبانهای تمدن بشری مواجه بودهاند؛ پس زبانهای ایرانی بیش از دیگر گروههای زبانهای هندواروپایی تحت تأثیر عوامل گوناگون و قدرتمند خارجی قرار گرفتهاند».

مسکن ملی قم در زبان فارسی، ترور بیشتر به معنی سوءقصد به یک شخص و کشتن اوست که معمولاً به صورت فعل کاربرد دارد، مانند ترور شدن با ترور کردن. کلمۀ پاساژ در زبان فارسی به محلی گفته میشود که لزوماً محل عبور نیست، بلکه بیشتر جنبۀ تجاری دارد، مانند مراکز خرید. تاریخچۀ روابط ایران و فرانسه و در ادامه، ورود واژهها از زبان فرانسه به فارسی به دورۀ صفویه برمیگردد؛ «یعنی زمانی که رابطۀ ایران و اروپا از زمان شاهعباس اول (996- 1032 ق) آغاز شد و در دورۀ جانشینان او ادامه پیدا کرد» (زمردیان، 1373: 8). البته پیش از صفویه نیز مکاتباتی بین ایرانیان و فرانسویان انجام گرفته بود، اما روابط دو کشور بهطور جدی از دورۀ شاهعباس صفوی آغاز شد.&;​&;​​​​ ​!

جام جهانی ۲۰۱۴ پس، نسل اول مترجمان و استادان دانشگاه در ایران اکثراً فرانسهزبان بودهاند و در تألیفات و ترجمههایشان از واژههای فرانسه استفاده میکردند. در ارتش، پلاک قطعهای فلزی است که مشخصات سرباز روی آن حک شده و برای شناسایی به گردن میاندازد. پلاک همچنین نواری پلاستیکی است که در بیمارستانها برای شناسایی نوزاد و بیمار به مچ دست او بسته میشود و نیز نوعی دستبند طلا یا نقره که نام صاحبش را روی آن مینویسند. میه (همان) اضافه میکند که واژههای علمی و فنی نیز همین وضعیت را دارند و چون علوم بینالمللی هستند واژههای علمی و فنی ساختۀ دانشمندان، در بین دانشمندان زبانهای دیگر نیز رواج مییابد.

واردات خودرو آزاد شد
با کمرنگ شدن مقطعیِ کاربرد واژههای عربی در زبان فارسی، واژۀ «تایپ» جای «تحریر» را گرفته است. واژههای قرضی ابتدا توسط فرهیختگان به زبان فارسی وارد شدهاند، اما با مطالعۀ تغییرات معنایی و کاربردی درمییابیم که تغییرات در واژهها همیشه آگاهانه نبوده و اکثر مواقع، در طول زمان، به دست افراد غیرمتخصص، یعنی پس از رواج واژه در بین عامۀ مردم، صورت گرفته است. واژۀ «آسانسور» بهحدی در فارسی جا باز کرده که بهراحتی قابلجایگزینی نیست. علل متفاوتی برای وامگیری واژهها وجود دارد؛ برای نمونه، گاهی برای نامیدن گیاه یا میوهای جدید و غیربومی، در یک زبان واژهای وجود ندارد؛ مثلاً، میوۀ «کیوی» تا اوایل دهۀ 60 شمسی در ایران وجود نداشت، پس ما برای نامیدن آن، اسم فارسی نداشتیم و برای رفع نیاز، واژۀ انگلیسی «کیوی» را وام گرفتیم.

دلار استرالیا در زبان فارسی، «بوتیک»، مغازهای نهچندان بزرگ است که در آن کفش و لباسهای خارجی شیک، تک و معمولاً گران فروخته میشود. در فارسی، کاربرد واژۀ ساک محدود به ساک مسافرتی یا کیفی بزرگ میشود که جنس آن معمولاً از چرم یا برزنت است. یکی دیگر از علتهای وامگیری، پیروی از پدیدۀ مد است. در هر زبان، اکثر واژهها دارای چند معنی هستند. «در بررسی تاریخ هر زبانی واژهها نقش مهم و تعیینکننده دارد» (زمردیان، 1373: 7). بررسی تاریخی زبانها اینطور نشان میدهد که وامگیری همیشه برای رفع نیاز نبوده، بلکه گاهی واژهها به زبانی دیگر تحمیل شدهاند؛ به عبارت دیگر، در هر مقطع تاریخی، پذیرش واژههای بیگانه نشانۀ ارتباط بین دو زبان یا تسلط زبانی بر زبان دیگر است.

آخرین بروزرسانی در: